نوسانات قیمتی نفت و رشد پایدار اقتصادی: مطالعه ی موردی ایران و ژاپن

نوع مقاله: علمی - پژوهشی

نویسندگان

1 دانشیار گروه اقتصاد دانشگاه بوعلی سینا

2 دانشجوی دکتری علوم اقتصادی دانشگاه تربیت مدرس

چکیده

دستیابی به رشد پایدار اقتصادی همراه با تثبیت نوسانات آن، یکی از اهداف اصلی سیاست­گذاران اقتصادی در جوامع مختلف محسوب می­شود. اهمیت این مسأله در کشورهای مرتبط با بازارهای جهانی نفت، به­دلیل تغییرات و تحولات مستمر قیمت نفت که به­عنوان شوک تعبیر می­شوند، برجسته­تر است. منتفع و متضرر شدن کشورها از شوک­های آتی قیمتی نفت به­واسطه­ی ماهیت تصادفی شوک­ها امری کاملاً تصادفی است، در حالی که نوسانات قیمتی نفت اقتصاد هر دو گروه از کشورهای واردکننده و صادرکننده­ی نفت را دچـار بی­ثباتی می­کند. در این مطالعه ابتدا نوسانات قیمتی در بازارهای جهانی نفت با استفاده از مدل­ EGARCH طی دوره­ی زمانی 1Q.1986- 1Q.2011 مدل­سازی و سپس با استفاده از مدل­های چرخشی مارکف، تأثیر نوسانات قیمتی نفت بر فرآیند رشد پایدار اقتصادی دو کشور ایران و ژاپن بررسی و مقایسه شده است.
    مدل­سازی نوسانات قیمت نفت نشان داد که شوک­های قیمتی نفت به­صورت نامتقارن در شکل­گیری نوسانات قیمتی نفت نقش­ دارند. براساس مدل­های چرخشی مارکف نیز نوسانات قیمتی نفت تحت یک الگوی سه رژیمی رشد اقتصادی درکشور ایران را بیشتر از ژاپن کاهش می­دهد، به­طوری­که نوسانات قیمتی نفت یکی از علل رشد اقتصادی پایین در ایران است و با وجود نوسانات قیمتی نفت دستیابی برای رشد پایدار اقتصادی برای اقتصاد ایران بسیار مشکل است. در مقابل نوسانات قیمتی نفت صرفاً مانع از دستیابی اقتصاد ژاپن به وضعیت رشد اقتصادی بالا می­شود و اقتصاد ژاپن با وجود نوسانات قیمتی نفت قادر است فرآیند رشد پایدار اقتصادی را تا مرحله­ی وضعیت رشد اقتصادی متوسط پیش ببرد، به­طوری­که احتمال چرخش از این وضعیت به وضعیت رشد اقتصادی پایین نیز بسیار ناچیز است. 

کلیدواژه‌ها


عنوان مقاله [English]

Oil Price Volatility and Sustainable Economic Growth: a Case Study of Iran and Japan

نویسندگان [English]

  • nader mehrghan 1
  • uoones salmani 2
چکیده [English]

 
The achievement to the sustainable economic growth with stabilize volatility is the main objectives of economic policy makers in various countries. Because of continuously oil prices change, which interpreted as shock, the importance of this issue is more prominent in countries associated with international oil markets. Beneficiaries and incur losses countries from future oil price shocks are quite randomly, due to the random nature of the most of them. While, the economy of both importing and oil exporting countries will be admittedly hurt by crude oil price volatility. In present study, oil price volatility is modeling with ARCH family models and so the effect of oil price volatility on Sustainable Economic Growth in Iran and Japan economic is investigated using Markov Switching models.
Results of modeling of the volatility show that the role of oil price shocks in development of price volatility is asymmetric. Also the base of Markov Switching models, the hurt of oil price volatility on economic growth of Iran is more than Japan by three regimes. As oil price volatility is one of the causes of low economic growth and, the existence of the oil price volatility, achieve to the sustainable economic growth for the economy of Iran is very difficult. The oil prices volatility, against, just prevents the Japanese economy to achieves the high economic growth. So that the existence of the oil price volatility, the Japanese economy is able to promote sustainable economic growth to the average economic growth state and probability of switching of its status to status of lower economic growth is very low.

کلیدواژه‌ها [English]

  • Oil Price volatility
  • Iran
  • Japan
  • Sustainable Economic Growth

ابراهیمی، محسن و قنبری، علیرضا (1388)؛ "پوشش ریسک نوسانات درآمدهای نفتی با استفاده از قراردادهای آتی در ایران"، پژوهشنامه اقتصادی، شماره 3، پیاپی 34: 173-204.

ابریشمی، حمید؛ بهرادمهر، نفیسه و سیفی، طاهره (1392)؛ "پیش­بینی قیمت نفت خام با استفاده از تبدیل موجک"، مدل­های غیرخطی و مدل­های خطی، فصلنامه علمی- پژوهشی مطالعات اقتصادیِ کاربردی ایران، سال دوم، شماره 7: 41-63.

ابونوری، اسماعیل و عرفانی، علیرضا (1387)؛ "الگوی چرخشی مارکف و پیش­بینی احتمال وقوع بحران نقدینگی در کشورهای عضو اوپک"، پژوهشنامه اقتصادی، شماره 3، پیاپی 30: 153-174.

جلائی، سیدعبدالمجید؛ قاسمی­نژاد، امین و کریمیان، علی­اکبر (1392)؛ "بررسی تأثیر تکانه­های نفتی بر رشد اقتصادی ایران با استفاده از الگوریتم­های جستجوی گرانشی (GSA)و بهینه­سازی انبوه ذرات (PSO)"، فصلنامه علمی- پژوهشی مطالعات اقتصادیِ کاربردی ایران، سال دوم، شماره 7: 111-127.

بهبودی، داود، متفکر آزاد، محمدعلی و رضازاده، علی (۱۳۸۸)؛ "اثرات بی­ثباتی قیمت نفت بر تولید ناخالص داخلی در ایران"، فصل­نامه­ی مطالعات اقتصاد انرژی، سال ششم، شماره 20: ۱-۳۳.

جهادی، محبوبه و علمی، زهرا (1390)؛ "تکانه­های قیمت نفت و رشد اقتصادی (شواهدی از کشورهای عضو اپک)، پژوهش­های رشد و توسعه اقتصادی"، سال اول، شماره دوم: 12-40.

سلمانی، یونس (1391)؛ "مقایسه تأثیرگذاری نوسانات قیمتی بازار جهانی نفت بر اقتصاد کشورهای OPEC و OECD"، پایان­نامه کارشناسی­ارشد، دانشگاه صنعت آب و برق، دانشکده مدیریت و اقتصاد.

سوری، علی (1389)؛ "اقتصاد سنجی همراه با کاربرد EVEIWS7"، انتشارات نور علم، تهران، چاپ سوم، بهار1391.

فلاحی، فیروز و هاشمی دیزجی، عبدالرحیم (1389)؛ "رابطه علیت بین GDP و مصرف انرژی در ایران با استفاده از مدل­های مارکف سوئیچینگ"، فصل­نامه مطالعات اقتصاد انرژی، سال هفتم، شماره 26: 131-152.

مهرگان، نادر؛ حقانی، محمود و سلمانی، یونس (1391)؛ "تأثیر نامتقارن شوک­های قیمتی نفت بر رشد اقتصادی گروه کشورهای OECD و OPEC با تأکید بر محیط شکل­گیری شوک­ها و تغییرات رژیمی"، فصل­نامه مدل­سازی اقتصادی، شماره 19: 1-19.

مهرگان نادر؛ محمدزاده، پرویز؛ حقانی، محمود و سلمانی، یونس (1392)؛ "بررسی الگوی چندرفتاری رشد اقتصادی در واکنش به نوسانات قیمت نفت خام: کاربردی از مدل­های GARCH و رگرسیون چرخشی مارکف"، فصل­نامه تحقیقات مدلسازی اقتصادی، شماره 12: 73-101.

Chen, S. S. & Hsu, K. W. (2012); Reverse globalization: Does high oil price volatility discourage international trade?, Energy Economics, Vol. 34, Issue 5, P 1634–1643.

Elmi, Z., Jahadi, M. (2011); Oil Price Shocks and Economic Growth: Evidence from OPEC and OECD, Australian Journal of Basic and Applied Sciences, Vol. 5(6), Pp. 627-635.

Ferderer, J. P. (1996); Oil Price Volatility and the Macroeconomy, Journal of Macroeconomics, Vol. 18, Pp. 1-26.

Gronwald, M. (2006); Oil Shocks and Real GDP Growth in Germany: Looking for a Needle in a Haystack, Working Paper, University of Hamburg, Department of Economics.

Guo, H. & Kliesen, K. L. (2005); Price Volatility and U.S. Macroeconomic Activity, Federal Reserve Bank of St. Louis Review, Vol. 87(6), pp. 669-683.

Hamilton, J. D. (1983); Oil and the Macroeconomy since World War II, Journal of Political Economy, Vol. 91, Pp. 228–248.

Hamilton, J. D. (2003); What Is an Oil Shock?, Journal of Economics, Vol. 113, Pp: 363-398.

Hylleberg, S., Engle, R. F., Granger, C. W. J. & Yoo, B. S. (1990); Seasonal Integration and Cointegration, Journal of Econometrics, Vol. 44, Pp. 215-238.

Iwayemi, A., Fowowe, B. (2011); Impact of Oil Price Shocks on Selected Macroeconomic Variables in Nigeria, Energy Policy, Vol. 39, Pp. 603–612.

Joher Ali Ahmed, H., Bashar Omar H. M. N. H. &. Mokhtarul Wadud, I. K. M. (2012); The Transitory and Permanent Volatility of Oil prices: What Implications Are There for the US Industrial Production?, Applied Energy, Vol. 92, Pp. 447–455.

Lee, K., Ni, S. & Ratti, R. A. (1995); Oil Shocks and the Macroeconomy: the Role of Price Volatility, Energy Journal, Vol.16, Pp.39–56.

Ming Kuan, Ch. (2002); Lecture on The Markov Switching Model, Institute of Economics, Academia Sinica, Taipei 115, Taiwan; Site: www.sinica.edu.tw/as/ssrc/ckuan.

Pindyck, R. H. (1991); Irreversibility, Uncertainty, and Investment, Journal of Economic Literature, Vol. 29, Pp. 110-148.

Rafiq, S., Salim, R. & Bloch, H. (2009); Impact of Crude Oil Price Volatility on Economic Activities: An Empirical Investigation in the Thai Economy, Resources Policy, Vol. 34, Issue 3, Pp. 121–132.

Rahman, S. & Serletis, A. (2012); Oil Price Uncertainty and the Canadian Economy: Evidence from a VARMA, GARCH-in-Mean, Asymmetric BEKK Model, Energy Economics, Vol.34, Pp. 603–610.

Verbeek, M (2005); A Guide to Modern Econometrics, Erasmus University Rotterdam, England, second edition, P300.