بررسی آثار سیاستهای بودجه ای خاص کاهش نابرابری مناطق در ایران: رهیافت اقتصاد سنجی فضایی

نوع مقاله : مقاله پژوهشی

نویسندگان

1 دانشجوی گروه اقتصاد، دانشکدۀ علوم اجتماعی، دانشگاه رازی، کرمانشاه، ایران

2 دانشیار گروه اقتصاد، دانشکدۀ علوم اجتماعی، دانشگاه رازی، کرمانشاه، ایران

چکیده

چکیده

به دنبال تشدید نابرابری مناطق ، دولت و مجلس درطی سالهای 1379 به بعد ساختارهای مختلفی در برنامه پنج ساله توسعه و قوانین بودجه نظیر نظام درآمد- هزینه ، اعتبارات توازن منطقه ای ، دو درصد درآمد حاصل از فروش نفت خام ، ماده 180 برنامه پنجم و... برای کاهش نابرابری و ایجاد توازن بین مناطق کشور در نظر گرفته است.علی رغم گذشت بیست سال از طراحی و ساختارهای مذکور ، نتایج و کارآمدی این اقدامات مورد بررسی قرار نگرفته است.

لذا ضروری است که آثار اجرای سیاستهای بودجه ای اجرا شده در طی حدود بیست سال گذشته را بر نابرابری مناطق بررسی نمود.

برای این منظور از آمار مربوط به 31 استان در طی سالهای 95-1379 در قالب مدل اقتصاد سنجی فضایی استفاده شده است . نتایج بدست آمده از مدل دوربین فضایی (SDM)بیانگر این است که سیاستهای بودجه ای اجرا شده در حدود بیست سال گذشته برای کاهش نابرابری مناطق ، تاثیر معنی داری بر نابرابری مناطق نداشته است . نتایج برای سه گروه : کلیه استانها ، استانهای مرزی و استانهای با اقتصاد قویتر نیز یکسان است و عدم کارایی سیاست مذکور را نشان می دهد.از طرف دیگر چگالی جمعیت در یک منطقه ، نابرابری آن منطقه را افزایش می‌دهد . در نتیجه عوامل کاهش نابرابری مناطق عوامل بیرونی نظیر منابع بودجه دولت نیست بلکه عوامل درونی آنها از جمله ساختار اقتصادی ، چگالی جمعیت و. ...می باشد.

کلیدواژه ها: مدل سنجی فضایی، نابرابری منطقه ای،سیاستهای بودجه ای ،وابستگی فضایی، شاخصهای نابرابری

طبقه بندی JEL :C21,C23,D63,H72,R12

کلیدواژه‌ها

موضوعات


عنوان مقاله [English]

Investigating The effects of The Specific Fiscal Policies to Reduce Regional Inequality in Iran: Spatial Econometric Approach

نویسندگان [English]

  • Mohsen Afrookhteh 1
  • mojtaba almasi 2
  • Sohrab Delangizan 2
1 student
2 Associate Professor, Department of Economics, Faculty of Social Sciences, Razi University, Kermanshah, Iran
چکیده [English]

Investigating The effects of The Specific Fiscal PoliciesTo Reduce Regional Inequality in Iran:

Spatial Econometric Aproch



Abstract

Following the intensification of inequality in regions and its harmful effects such as irregular migration and evacuation of some regions, the government and parliament during 1990 onwards various structures in the five-year development plan and budget laws such as revenue-expenditure system, regional balance credits, two percent of the revenue from the sale of crude oil, etc. is intended to reduce the above inequality and create a balance between the regions of the country. Despite the passage of about twenty years of designing and compiling these structures, the results and the effectiveness of these measures have not been examined.

Therefore, while identifying regional inequalities and their factors, it is necessary to examine the effects of the implementation of fiscal policies implemented over the past twenty years on regional inequality. This study seeks to examine the factors affecting regional inequality and identify the impact of specific government budget policies designed to reduce regional inequalities and implemented since the beginning of the Third Development Plan on regional inequality.

For this purpose, statistics related to 31 provinces during the years 1990 in the form of spatial econometric model has been used. The results of the Spatial Durbin Model (SDM) indicate that the fiscal policies implemented over the past twenty years to reduce regional inequality have not had a significant impact on regional inequality. Therefore, it can not be hoped that the continuation of this structure in the future can reduce inequality between regions. Changing this variable in a province not only has no significant effect on the inequality of that province but also has no significant effect on the inequality of other provinces. Therefore, this policy and the main structure designed to reduce inequality have not had a significant effect in recent years and it is necessary to reconsider this policy.

Keywords : Spatial Modeling, Regional Inequality, Budget Policies,

JEL Classification : C21,C23,D63,H72,R12

کلیدواژه‌ها [English]

  • Spatial Modeling
  • Regional Inequality
  • Budget Policies