بررسی ارتباط نرخ ارز، نرخ تورم و نرخ بهره تحت رویکرد تئوری‌های فیشر در اقتصاد ایران

نوع مقاله: علمی - پژوهشی

نویسندگان

1 کارشناس ارشد علوم اقتصادی دانشگاه ارومیه

2 دانشیار گروه اقتصاد دانشگاه ارومیه

چکیده

متغیر نرخ بهره از مهم‌ترین ابزارهای کارآمد در امر سیاست­گذاری اقتصادی، ایجاد ثبات و رشد اقتصادی می­باشد. عدم ‌بهره­گیری از تغییرات این نرخ، نه تنها پویایی سیستم بانکی بلکه به تبع آن کل سیستم اقتصاد را زیر سؤال می­برد. از آن‌جا که عوامل زیادی در تغییرات نرخ بهره نقش دارند، برخلاف سایر مطالعات انجام گرفته در ایران، در این پژوهش علاوه بر استفاده از روش­های نوین اقتصادسنجی، تنها روابط میان نرخ ارز، نرخ تورم و نرخ بهره به‌عنوان هدف اصلی مقاله حاضر در چارچوب تئوری­های اقتصادی بدون وارد کردن متغیرهای سرمایه­گذاری، رشد اقتصادی و سایر متغیرها به الگو با استفاده از روش خود رگرسیون­ برداری (VAR) طی دوره زمانی 93-1360 بررسی شده است. نتایج حاصل از آزمون یوهانسن و برآورد الگوی تصحیح­ خطای ­برداری (VECM) نشان داد که در بلندمدت نرخ تورم تأثیر منفی معنی­دار و نرخ ارز بدون تأثیر بر نرخ بهره می­باشند. همچنین بررسی روابط کوتاه­مدت نشان داد که در کوتاه­مدت نرخ ارز تأثیر مثبت معنی­دار و نرخ تورم بدون تأثیر بر نرخ بهره می­باشند. به‌عبارت‌دیگر تئوری اثر و بین­المللی فیشر در اقتصاد ایران، رد می­شوند.

کلیدواژه‌ها


عنوان مقاله [English]

The relationship between the exchange rate, inflation and interest rates under Fisher's theories approach for Iran

نویسندگان [English]

  • ali khajeh mohammad lou 1
  • Hasan Khodavaisi 2
1 Researcher
چکیده [English]

The interest rate variable is one of the most important tools for economic policy making, stability and economic growth. Not taking advantage of the changes in this rate will not only question the dynamics of the banking system, but, consequently, the entire system of economics. Because there are many factors involved in changing the interest rate, unlike other studies conducted in Iran, in addition to the use of new methods of Econometrics, only relations among exchange rate, inflation rate and interest rate as the main objective of this
paper in the framework of economic theories have been reviewed without entering other variables like investment, economic growth using the method of vector autoregressive (VAR) during 1993-1999 period. In this study, we used the above-mentioned econometric method to answer the question whether there is a relationship among interest rate, exchange rate and inflation rate in Iranian economy based on the international theory and Fisher's effect or not? And, with regard to the conditions of the Iranian economy, the severity of the inflation
and exchange rate cuts, and in what direction they affect interest rates. For this purpose, firstly, in this research, the theoretical foundations on the relationship among the rate of inflation, exchange rate and interest rates from different economists' point of view have been discussed and then studies on the subject of research have been studied. In the following, after introducing the model used in this paper, we analyze the findings and  present the conclusions based on the hypothesis test. An examination of the internal studies in this field suggests a lack of consensus on the magnitude of this relationship on the one hand and the contradiction observed in the results of studies by researchers. On the other hand, in most of the internal studies, traditional one-step econometric methods are used and in some researches simultaneous equations are used. Such research has been criticized by Lucas. Lucas asserts that, predictions based on these patterns cannot be true, because they are based only on past information. Therefore, the present study uses a Vector Autoregressive Model (VAR) to examine the relationship among exchange rate, inflation rate and interest rate. Before estimating the Autoregressive  model, first  of all the stationarity of all variables in the research have been checked and then the number of optimum lags was determined based on valid criteria. The results of the Phillips-Peron (PP) test showed that all variables in the model are not stationary and their degree of integration  is one I (1). Also, using the Schwarz-Bayesian method of optimal lags selection, the optimal lag is one Because they have the smallest value compare to other lags. In order to estimate short-term and long-run dynamics among variables, Johansen-Juselius co-integration method and vector error correction model have been used. The results of the Johansen test and the estimation of Vector Error Correction Model (VECM) showed that there is a long-term equilibrium relationship between the model variables, so that the elasticity of interest rate with respect to the exchange rate is not significant and the increase (decrease) in the exchange rate has no effect on the interest rate. Also, the elasticity of interest rate with respect to the inflation rate is minus 1.16; this means that the increase in inflation has a negative and significant effect on interest rates. Short-run relationships showed that in the short run, the elasticity of interest rates with respect to the exchange rate was positive and significant, but the elasticity of  the interest rate was not meaningful and  inflation rate has no effect on the interest rate. In other words, the international theory of Fisher is rejected in Iran's economy. The coefficient of the error term, including the residual of the co-integration pattern, is minus 0.078, in the sense that 7.8% of the adverse shocks incurred in each period by the system itself in the subsequent period are adjusted and eliminated. At the end, the results of diagnostic tests of the estimated model indicate normality, homogeneity  of  the variance and no autocorrelation among residuals of the model and also no structural breaks.

کلیدواژه‌ها [English]

  • Fisher theory
  • Exchange rate
  • inflation
  • vector error correction model(vecm)
  • Co-integration test

اسنودن، برایان (1383). راهنمای نوین اقتصاد کلان، ترجمة منصور خلیلی عراقی و علی سوری، تهران: انتشارات برادران.

ابونوری، عباسعلی؛ سجادی، سمیه السادات و محمدی، تیمور (1392). «رابطه بین نرخ تورم و نرخ سود سپرده­های بانکی در سیستم بانکداری ایران»، فصلنامه سیاست­های مالی و اقتصادی، 3: 52-23.

حسن‌زاده، علی و اکبری، طاهره (1390). «آزادسازی نرخ سود و اثر آن بر متغیرهای کلان»، پژوهشکده پولی و بانکی بانک مرکزی جمهوری اسلامی ایران.

ربیعی، مهناز و بیدآبادی، بیژن (1388). «رابطه نرخ ارز و نرخ بهره در اقتصاد ایران (ارزیابی مجدد و توسعه نظریه مقداری پول)»، پژوهشنامه اقتصادی، 1: 67-96.

شریف­آزاده، محمدرضا و حقیقت، علی (1384). «بررسی عوامل مؤثر بر نرخ ارز در ایران»، اقتصاد و مدیریت، 66: 31-43.

صمصامی، حسین و خادم غوثی، محمدفرید (1389). «اثر تسهیلات اعطایی و نرخ سود بانکی بر سرمایه­گذاری در ایران»، فصلنامه اقتصاد و الگوسازی، 2: 78-50.

غفاری، هادی؛ سعادت مهر، مسعود؛ سوری، علی و رنجبر فلاح، محمدرضا (1392). «بررسی تأثیر افزایش نرخ سود تسهیلات بانکی بر رشد اقتصادی ایران در قالب یک الگوی تعادل عمومی پویای تصادفی نیوکینزی»، فصلنامه علمی پژوهشی اقتصاد مقداری، 1: 31-1.

کشاورزیان پیوستی، اکبر و عظیمی چنزق، علی (1387). «برآورد تأثیر آزادسازی نرخ سود (بهره) بر سرمایه‌گذاری و رشد اقتصادی ایران»، پژوهشنامه اقتصادی، 31: 57-29.

کابوسی، مهدی، ولیان، حسن و عبدلی، محمدرضا (1391). «بررسی ارتباط نرخ بهره با نرخ ارز براساس تئوری اثر بین­المللی فیشر در اقتصاد ایران»، فصلنامه اقتصاد مالی و توسعه، 22: 91-114.

مظهری، رضا؛ سعیدی، پرویز و ولیان، حسن (1391). «بررسی ارتباط بین نرخ تورم با نرخ بهره براساس تئوری اثر فیشر در اقتصاد ایران»، دانش مالی تحلیل اوراق بهادار (مطالعات مالی)، 13: 83-98.

هوشمند، محمود؛ دانش­نیا، محمد؛ شهریور، صالح؛ قزلباش، اعظم و اسکندری­پور، زهره (1391). «رابطه‌ی بین سیاست‌های پولی و نرخ ارز در ایران»، فصلنامه علمی پژوهشی اقتصاد مقداری، 2: 127-109.

Andries, A. and Capraru, B. (2012). “Impact of financial liberalization on banking sectors performancefrom CEEC”, PLoS ONE, 8: 1-25.

Aziz, N. (2008). “The Role of Exchange Rate in Trade Balance: Empirics from Bangladesh”, University of Birmingham, UK, June 2008.

Baily, M. J. (1971). “National Income and the Price Level”. NewYork: Macgraw Hill Book Company.

Darby, M. R. (1975). “The Financial and Tax Effect of Monetary Policy on Interest Rates”. Economic Inquiry, 14: 260-274.

Demirag, I. and Goddard, S. (1994). “Financial Management for International Business”, McGraw-Hill Book Company, Berkshire, Europe.

Gianni, A. and Giannini, C. (1977). “Topics in Structural VAR Econometrics; 2nd Ed”, Berlin: Springer-Verlag, pp.76.

Gujarati, D. (2011). “Econometrics by Example”. Hampshire, UK: Palgrave Macmillan.

Karni, E. (1972); “Inflation and Real Interest Rate: A Long Run Term Analysis”. Journal of Political Economy, 80: 365-374.

Khalwaty, T. (2000). “Inflation and Solutions”, 1st Edition. Gramedia Pustaka Utama, Indonesia.

Mankiw, N. G. (2006). “Macroeconomics”. New York: Worth Publishers.

McKinnon, R. I. (1973). “Money and Capital in Economic Development”, The Brooking Institution.

Madura, J. (2000). “International Financial Management”, 6th Edition, South-Western College Publishing.

Mankiw, N.G. and Taylor, M. P. (2006). Economics. London: Thomson Learning.

Mccallum,B,T. (1989). “Monetary Economics: Theory and Policy”. Prentice
Hall Business Publishing

Mundell, R. A. (1963). “Inflation and Real Interest”. Journal of Political Economy, 71: 280-283.

Madura, J. (2000). “International Financial Management”, 6th Edition, South-Western College Publishing.

Odhiambo, N. M. (2009). “Interest Rate Liberalization and EconomicGrowth in Zambia: A Dynamic Linkage”, African Development Review, 21: 541-557.

Onwumere, J.; Okore, A. and Imo, G. (2012). “The Impact of Interest Rate Liberalization on Savings and Investment: Evidence from Nigeria”, Research Journal of Finance and Accounting, 3(10): 130-136

Solnik, B. (2000). “International Investment”, Addison Wesley Longman, Inc, New York.

Tanzi, V. (1984). “Taxation, Inflation, and Interest Rates”.Washington D.C: IMF

Tobin, J. (1965). “Money and Economic Growth”, Econometrica, 33: 671-684.

Tanzi, V. (1980); “Inflationary Expectation,Economic Activity, Taxes, and Interest rates”. The American Economic Review, 70: 12-21.

Utami, S. and Inanga, E. L. (2009). “Exchange Rates, Interest Rates, and Inflation Rates in Indonesia: The International Fisher Theory”, Euro Journals Publishing, Inc, 3(26):151-169.